مجله علمی  مدیریت قضایی

مجله علمی مدیریت قضایی

الگوی سیاست‌گذاری تعاملی برای ارتقای حکمرانی قضایی در ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 مدیریت بازرگانی بازرگانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 استادیار گروه مدیریت وحسابداری پیام نور تهران ایران
چکیده
پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی سیاست‌گذاری تعاملی برای ارتقای حکمرانی قضایی در ایران انجام شده است. اهمیت این موضوع از آنجا ناشی می‌شود که نظام قضایی به عنوان یکی از ارکان اصلی حاکمیت، نیازمند چارچوب‌های نوین سیاست‌گذاری است که بتواند پاسخگوی پیچیدگی‌های محیطی و اجتماعی باشد. روش پژوهش آمیخته (کیفی-کمی) با طرح اکتشافی متوالی است. در فاز کیفی، مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته با ۱۵ نفر از اساتید دانشگاهی و مدیران ارشد قضایی تا رسیدن به اشباع نظری انجام شد و داده‌ها با استفاده از روش تحلیل مضمون کلارک و براون و شبکه مضامین استرلینگ مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. در فاز کمی، ۱۹۹ نفر از کارشناسان و مدیران حوزه قضایی به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌بندی‌شده انتخاب شدند و مدل مفهومی استخراج‌شده از فاز کیفی با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) اعتبارسنجی گردید. یافته‌های کیفی منجر به شناسایی ۱۲ مضمون اصلی در قالب سه لایه نهادی-ساختاری، فرآیندی-تعاملی و پیامدی-حکمرانی شد. نتایج کمی نشان داد که سطح نهادی بر سطح فرآیندی (β=0.62β=0.62) و سطح فرآیندی بر سطح پیامدی (β=0.74β=0.74) تأثیر مستقیم و معنادار دارند و تمامی روابط با مقدار t>1.96t>1.96 مورد تأیید قرار گرفتند. شاخص‌های برازش مدل نیز در سطح مطلوب ارزیابی شدند. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که ارتقای حکمرانی قضایی مستلزم گذار از زیرساخت‌های نهادی به سازوکارهای فرآیندی از طریق مشارکت ساختارمند نخبگان و بازیگران کلیدی است و طراحی سیاست‌های تعاملی می‌تواند نقش محوری در تحقق این هدف ایفا کند
کلیدواژه‌ها